Á busca da orixe perdida das especies no Diario Cultural

A semana pasada o Diario Cultural da Radio Galega adicou a súa Páxina de narrativa á miña obra ‘Á busca da orixe perdida das especies‘, gañadora do Premio Carvalho Calero de Creación literaria e que sairá publicada contra a fin deste ano en Laiovento.

Podes escoitar a entrevista na seguinte ligazón, a partires do no minuto 29 máis ou menos.

Novidades editorais

Os informativos da CRTVG sempre coa cultura, faltaría máis. Decote a dar a nova importante, a subliñar a relevancia do sector. Serva como exemplo o telexornal de mediodía do mércores 5-11-2014. Entre a sección de Deportes e a de Ciencia e tecnoloxía, preséntanse as novas de Cultura. E que hai de sobranceiro e digno de mención? Dúas noticias, non está mal, que ben sabemos que non hai espazo para todo:

  • Unha (1′ 9”). O libro que Enrique Riobóo presenta e no que, segundo di o autor, alértasenos do perigo de que Pablo Iglesias chegue ao poder, porque é un home moi intelixente pero amoral. Amoral! Vaites! Non era ese un atributo favorábel? Non é un cualificativo aplicábel a unha grandisima parte da ‘clase’ política, que anda medio infartada pola última sondaxe do CIS? Ai, xa non sabe unha que pensar. Googleo “comprar La cara oculta de Pablo Iglesias”. Sempre que fago unha busca co título dun libro mencionado en espazos de moita audiencia, devólveme unha morea de librarías e sitios. Mais, curioso, desta volta non sae nin unha librería nin sitio onde mercar tan apetecíbel obra. Busco logo polo nome do autor e vexo que Enrique Riobóo é director de Canal33, practicamente a única web onde atopo información sobre el mesmo. Aí indica que a obra está publicada por Vive libro(plataforma de autoedición). E si, aí pódese mercar por 11 €. Téñome que conter moito para non premer no botón Compradecontado, mais consigo reprimir ese impulso. Non en balde fun quen de deixar de fumar.

  • Dúas (21”) . A escritora Lydie Salvaire gaña o Goncourt. Parabéns, madame.

Deseguido, as noticias de ciencia e tecnoloxía. Xa que logo, a nova do libro de Enrique Riobóo era unha nova ‘cultural’, pois emitírona no bloque de Cultura. É moi de agradecer que o Telexornal publicite as obras autoeditadas por escritores en plataformas como a de ‘Vive libro’, e non dubido que xa o ten feito -ou está a piques de facelo-, coas que temos no país. E moito máis coas nosas editoras ‘tradicionais’, novas ou de longa traxectoria, que non debe haber semana que non saian no Telexornal anunciando as súas novidades editoriais. Só que non as dou atopado na web da crtvg … que estraño.

Captura de pantalla de 2014-11-06 15:55:12

Ensaio e rede

O ensaio, adoitan dicir os editores, é un dos xéneros menos rendíbeis. Todos recoñecen a súa importancia como elemento fundamental na formación e expresión do pensamento crítico dunha sociedade e dunha lingua, e algúns van máis aló e actúan a prol da súa difusión. Hai editoras salientábeis nesta tarefa, mais aquí cinguireime ás que veñen empregando a rede, e a descarga libre de textos, como ferramenta para ese labor.

A primeira é Estaleiro. Centrada na socialización da cultura antes que na busca de rendibilidade económica, iniciou entre nós a oferta de libre descarga dos seus textos, certificando que ‘a aura’ da obra impresa e encadernada perdera brillo e sentido no século XXI.

Máis recente, Euseino? aparece como editora especializada en ensaio que partilla a súa oferta entre a edición tradicional en papel dalgúns textos, e a libre descarga doutros. Como quen baixa unha demo dunha aplicación, o lectorado con interese pode probar algún dos artigos que publica mensualmente na sección Anotacións de literatura e filosofía, e coñecer así as liñas de traballo de autores e autoras que van dende filósofos de sona internacional á novas e moi interesantes autoras galegas. E animarse logo, como foi no meu caso, a proseguir con algún dos textos á venda da mesma editora.

Así, como lectora e beneficiaria do bo traballo destas editoras e dxs colaboradorxs, doulles as grazas por construíren coa súa xenerosidade e intelixencia espazos para a lingua e o pensamento. E sen canon.

 publicado en Sermos Galiza nº 122 (13-11-2014)

Lugares de osíxeno.

Paraísos ou infernos só accesíbeis para quen porta unha cantidade mínima de osíxeno en sangue. Recantos neuronais que piden un contrasinal cifrado en O2. O mundo dos soños ábrese para a non-fumadora, para a ex-fumadora de dous paquetes diarios que ve así recompensados os momentos de melancolía que ten que sufrir. Acusa xa un serio desgaste na sólida vontade inicial e fanse máis frecuentes os momentos baixos nos que dubida se non se terá volto parva, a que ven iso de non fumar, só un pito muller, que estamos en festas con toda a familia, beberon até os abstemios… Eses intres de proba e soidade, de tristeza ex-cigarreira, con demandas que empezan a roer na súa firme decisión até deixala escuálida, magra, reducida a un Non, non! irracional e sen argumentación, vense inesperada e amplamente compensados por nocturnos agasallos nos que é invitada ao parque de atraccións do subconsciente, aberto agora ─logo de tanto tanto tempo─ para ela.

Ábrense galerías clausuradas hai moito, e unha pode entrar e saír delas lembrándoo todo, iso é o inaudito, a consciencia entra a esgalla neses lugares que xa eran como inexistentes, inúndaos pese o seu volume inconmensurábel e arrastra na riada obxectos e restos que, avistados na vixilia, permiten recuperar a secuencia completa do soño. Non hai fumes que desorienten aos recordos, que agachen a ruta a seguir para volver aos lugares visitados no soño. Como guiada por moléculas de O2, faragullas de osíxeno que unha deixou na súa viaxe de ida, podo regresar á casiña de chocolate, ao soño soñado. Aínda que fose un pesadelo. Que feliz me fixo recordar o pesadelo! Tamén axudou a lembralo, supoño, o me quedar inmóbil nada máis acordar. Ía volver la cabeza, pero me detiven nada máis iniciar o movemento, os músculos do pescozo paráronse atentos á chamada. Lembrei a praza de Galicia. A choiva torrencial e súbita, a luz inexplicábel que asomaba trala cortina de auga, os meus pasos acelerados polo chuvasco para cruzar a rúa, un grupo de mozos, grandes, a berrar, a meterse comigo, eu nin caso, non me deteño, a sola da sandalia descravada deixada atrás, un policía enorme xa se avista, espero que pasen os coches para recoller a sola coas súas largas puntas bordeándoa, os mozos gritan, Non se atreverá, a moi imbécil! xa o berraban antes, agora non pasa ninguén, vouna recoller, os mozos achéganse ameazando, con bates e paus. O policía, de complexión de debuxo animado, imponse e a cuadrilla, incribelmente refréanse mentres eu me afasto apresurada, pero aínda que os deixo atrás, na praza, contidos momentaneamente polo poli, a persecución xa comezou, e continúa na Escola de Belas Artes/Instituto Feminino de Lugo, por corredores e aulas e vestiarios, entre grande número de extras. Xorde coma unha flor do recordo a imaxe do bater no que estou pechada mentres os bestas baten na porta cos seus bates, gábanse de antemán e bérranme o que me van facer, a desesperación faime caber por un ventano imposíbel e saio ao xardín/solar cheo de matogueira, arrástrome baixo cubertas de material plástico trenzado e brillante que levantan do chan o mesmo que unha viña, entón decátome de que hai algo onírico alí, todo ese plástico prendido a estacas de madeira é unha transformación surreal dunha viña, que sería o máis lóxico atopar alí, eles me seguen a buscar por riba e embaixo da cuberta, pero detectar un elemento de soño, talvez, permite que a persecución dea un xiro, atopo a amiga Alicia, acougo un pouco, volvemos entrar no edificio e falamos cos perseguidores, que xa abandonaron as súas sádicas intencións. Alicia coñéceos e eu, nun momento aparte, lle digo se non sabe que clase de tipos son, sábeo perfectamente, dime, pero hainos que levar mentres se poida, amósome pouco conforme e o soño dilúese.

Son feliz.

(publicado en Letraenobras)